Kimya Özel Ders

Kimyada zorlanmanın en yaygın sebebi: ilk yılın temeli

Lise kimyası ilk bakışta bağımsız konulardan oluşuyormuş gibi görünür, ama aslında sıkı bir zincirdir. Atom yapısı ve periyodik sistem anlaşılmadan kimyasal türler arası etkileşimler oturmaz; mol kavramı oturmadan tepkime hesapları yapılamaz; tepkimeler anlaşılmadan çözeltiler, denge ve asit-baz konuları ezbere döner.

Bu yüzden 11. ya da 12. sınıfta kimyada zorlanan bir öğrencinin eksiği çoğu zaman güncel konuda değil, ilk yıllarda yarım kalmış temeldedir. Kimya özel dersinin ilk görevi, zincirin hangi halkada koptuğunu bulmaktır.

Bu teşhis için öğretmen genellikle öğrencinin bildiğini sandığı konulardan birkaç kısa soru sorar. Öğrencinin “bunu biliyorum” dediği konuda takılması, eksiğin yerini en hızlı gösteren işarettir. Veliye bu süreç ilk derslerde geriye gidiş gibi görünebilir; aslında ileriye gitmenin en kısa yoludur.

Mol ve denklemler: kimyanın dili

Mol, öğrencilerin en sık takıldığı kavramdır, çünkü görülemeyecek kadar küçük taneciklerle tartılabilen madde miktarı arasında köprü kurar. Mol kavramı ezberlenmiş formüllerle değil, bir sayma birimi olarak anlaşıldığında kütle, tanecik sayısı ve hacim arasındaki geçişler kendiliğinden anlam kazanır.

Denklem denkleştirme de benzer bir durumdadır. Öğrenci atomları deneme yanılmayla eşitlemeyi öğrenebilir, ama denklemin neden denkleştirildiğini, yani kütlenin korunduğunu anlamadıysa sonraki hesaplamalarda katsayıların ne anlattığını kaçırır. İyi bir kimya öğretmeni bu iki konuya, müfredatta geçtiği andan daha fazla zaman ayırır.

Bu iki konunun ardından gelen sınırlayıcı bileşen, verim ve karışım problemleri, öğrencilerin kimyadan soğuduğu yerlerdir. Oysa bu problemlerin çoğu yeni bir kavram içermez; mol ile denklem oranının farklı biçimlerde birleştirilmesinden ibarettir. Öğrencinin bunu fark etmesi, kimyaya bakışını değiştirir.

Akılda kalsın: Mol kavramını sağlam kuran öğrenci, sonraki hesap konularının çoğunu yeni bir şey değil aynı fikrin uygulaması olarak görür.

TYT ve AYT kimyada neye odaklanmalı?

Okul kimyasına destek alan bir öğrenci için ise öncelik yazılı sınavlardır. Okul sınavlarında açık uçlu sorular, tanım ve açıklama becerisi de ölçülür; sınav hazırlığında öne çıkan hızlı eleme teknikleri burada yeterli olmaz. İki hedef aynı öğrencide birleşiyorsa, dönem içinde okul konusu, tatillerde sınav tekrarı ağırlıklı bir düzen kurulabilir.

TYT kimya

Temel yeterlilik testinde kimya, fizik ve biyolojiyle aynı bölümdedir ve 9. ile 10. sınıfın temel konularından gelir. Soru sayısı sınırlı olduğu için hedef, kavramsal soruları hızlı ve hatasız çözmektir.

AYT kimya

Gazlar, çözeltiler, tepkimelerde enerji, hız ve denge, asit-baz, elektrokimya ve organik kimya gibi daha ağır konuları kapsar. Sayısal hedefli öğrenci için belirleyici derslerden biridir.

Organik kimya

Geri kalan konulardan farklı bir düşünme biçimi ister ve çoğu öğrenci tarafından sona bırakılır. Sona bırakıldığında tekrar zamanı kalmadığı için, programa erken yerleştirmek genellikle daha güvenlidir.

Kimya problemi çözerken izlenecek sıra

1. 1Verileri birimleriyle yazın. Kütle mi, hacim mi, tanecik sayısı mı verilmiş? Birimleri yazmadan başlanan problem, ortasında karışır.
2. 2Her şeyi mole çevirin. Hesap problemlerinin büyük kısmında ortak dil moldür. Veriyi mole çevirmek, doğru yolu çoğu zaman kendiliğinden gösterir.
3. 3Denklemden oranı okuyun. Denkleştirilmiş denklemdeki katsayılar, maddeler arasındaki mol oranını verir. Bu adım atlanırsa sonuç yanlış çıkar.
4. 4Sonucu mantıkla kontrol edin. Bulunan değer beklenen büyüklükte mi? Tepkimeye girenden fazla ürün kütlesi çıkması, hatanın açık bir işaretidir.

Laboratuvar olmadan kimya öğrenilir mi?

Okulda deney yapma imkânı sınırlı olan birçok öğrenci için bu makul bir endişe. Ancak lise ve sınav düzeyindeki kimya büyük ölçüde modelleme ve hesaplamadır: tanecik çizimleri, tepkime şemaları, grafik yorumlama. Bunların hepsi online derste ortak beyaz tahta üzerinde yüz yüze dersteki kadar rahat yapılabilir.

Deneyin gerçekten eksik kaldığı yer, gözlemin kavramı somutlaştırdığı konulardır. Öğretmen burada deney videoları ya da şemalarla ilerleyebilir; evde kimyasal madde karıştırarak deney yapmak ise hiçbir koşulda önerilmemelidir.

Online kimya dersinin gözden kaçan bir avantajı da çözümlerin kalıcı olmasıdır. Beyaz tahtada adım adım çözülen bir hesap problemi, öğrencinin sonradan yeniden bakabileceği bir örnek olarak kalır; kimyada benzer problemlerin sıkça tekrarlandığı düşünülürse bu, tekrar çalışmasını belirgin biçimde kolaylaştırır.

Kimya öğretmeninizi seçmeden önce

Sayfanın üstündeki kartlarda kimya öğretmenlerinin deneyimi, çalıştığı seviyeler, ders şekli ve ücreti birlikte görünür; güncel ücret aralığı da canlı ilanlardan gösterilir. Okul kimyasına destek ile AYT hazırlığı aynı şey değildir; öğretmenin hangi seviyede çalıştığını kontrol edin.

Haftalık ders sayısında aceleci olmamak da önemli. Kimyada hesap becerisi ancak öğrencinin kendi başına soru çözmesiyle gelişir; dersler arasında bu çalışmaya zaman kalmıyorsa ders sayısını artırmak beklenen sonucu vermez. Çoğu öğrenci için haftada bir ya da iki ders, arada düzenli soru çözümüyle birlikte yeterli bir başlangıçtır.

Seçtiğiniz öğretmenle profilinden 25 dakikalık ücretsiz tanışma görüşmesi planlayabilirsiniz; görüşme ders sayılmaz, ücret alınmaz. Görüşmede öğrencinin en çok zorlandığı konuyu söyleyip öğretmenden oraya hangi temelden gireceğini anlatmasını isteyin. Temel halkayı arayan bir cevap, doğru yerde olduğunuzu gösterir.